چراغ جاروبرقی روشن می شود ولی کار نمی کند علت چیست؟

چراغ جاروبرقی روشن می شود

فهرست مطالب

تصور کنید زمان تمیز کردن خانه است و قصد دارید کار خود را سریع به پایان برسانید، اما ناگهان با مشکلی عجیب روبرو می شوید. دستگاه را به پریز می زنید و دکمه را فشار می دهید، چراغ جاروبرقی روشن می شود ولی کار نمی کند. این وضعیت برای هر کسی آزاردهنده است، زیرا از یک طرف متوجه می شوید که جریان برق وارد دستگاه شده و برد یا چراغ نشانگر مشکلی ندارد، اما از طرف دیگر دستگاه کارایی خود را از دست داده است. این چالش معمولا کاربران را دچار سردرگمی می کند که آیا مشکل از یک قطعه ساده مثل کلید است یا موتور دستگاه به کلی سوخته و باید هزینه زیادی برای تعویض آن پرداخت کنند.

در چنین شرایطی، دانستن علت اصلی این مشکل می تواند از نگرانی شما بکاهد و به شما کمک کند تا پیش از پرداخت هزینه های گزاف تعمیرات، ریشه اصلی خرابی را پیدا کنید. بسیاری از افراد با دیدن روشن شدن چراغ نشانگر فکر می کنند همه چیز در مدار ورودی برق سالم است، اما واقعیت این است که مسیر جریان الکتریکی از دوشاخه تا موتور پیچیده تر از این حرف هاست. قطعات متعددی در این مسیر قرار دارند که اگر یکی از آن ها دچار اتصالی، قطع شدگی یا سوختگی شود، جریان برق به بخش متحرک موتور جاروبرقی نمی رسد و دستگاه در حالت سکون باقی می ماند. در این مقاله تخصصی قصد داریم به صورت کاملا موشکافانه بررسی کنیم که چرا چراغ جاروبرقی روشن می شود ولی کار نمی کند و چه راهکارهایی برای عیب یابی آن وجود دارد.

برای اینکه بتوانید این مسئله را به صورت ریشه ای حل کنید، باید با ساختار داخلی جاروبرقی و نحوه انتقال جریان الکتریکی از مدار فرمان به موتور آشنا شوید. در ادامه این مطلب، تمامی احتمالات فنی از جمله خرابی زغال موتور، مشکلات سیم کشی داخلی، ایرادات کلید روشن و خاموش، فعال شدن سیستم محافظ حرارتی و خرابی برد الکترونیکی را به همراه روش های تست دقیق بررسی خواهیم کرد. اگر با اصول اولیه برق کاری و ابزارهایی مثل مولتی متر آشنایی داشته باشید، حتی می توانید برخی از این ایرادات را در خانه عیب یابی کنید. در غیر این صورت، شناخت این موارد به شما کمک می کند تا با آگاهی کامل دستگاه خود را به تعمیرکار متخصص بسپارید و از بروز هزینه های تراشیده شده جلوگیری کنید.

چرا چراغ جاروبرقی روشن می شود ولی موتور کار نمی کند؟

وقتی چراغ نشانگر جاروبرقی روشن می شود، یعنی جریان برق از پریز عبور کرده، از سیم جمع کن گذشته و به برد یا مدار چراغ رسیده است. اما اینکه چرا با وجود این جریان، موتور هیچ واکنشی نشان نمی دهد، به جدا بودن مسیر برق چراغ و برق موتور مربوط می شود. در بسیاری از مدل های مدرن، مدار چراغ مستقیما به ورودی برق متصل است و حتی اگر کلید اصلی قطع باشد یا مسیر موتور دچار مشکل شده باشد، چراغ همچنان روشن می ماند. این یعنی روشن بودن چراغ فقط سلامت کابل برق و پریز را تایید می کند و هیچ ارتباطی با سلامت موتور ندارد.

برای درک بهتر این پدیده، باید بدانیم که موتور جاروبرقی برای حرکت به یک مدار کاملا بسته و بدون قطعی نیاز دارد. اگر در این مسیر حتی یک قطعه کوچک مانند زغال ها، سیم پیچی داخلی یا ترموستات دچار ایراد شود، جریان برق قطع شده و موتور استارت نمی خورد. در چنین حالتی، جریان ضعیفی که تنها برای روشن کردن یک لامپ کوچک ال ای دی یا نئون روی بدنه کافی است، عبور می کند اما توانایی به حرکت درآوردن آرمیچر سنگین موتور را ندارد. بنابراین، عیب یابی باید از بخش ورودی برق فراتر رفته و به اعماق مدار داخلی دستگاه نفوذ کند تا نقطه دقیق قطع جریان مشخص شود.

علت روشن نشدن جاروبرقی با وجود برق داشتن دستگاه

یکی از سوالاتی که مرتب پرسیده می شود این است که جاروبرقی برق دارد ولی روشن نمیشود. این مشکل معمولا ناشی از افت ولتاژ در مسیر سیم کشی داخلی یا خرابی قطعات واسط است. گاهی اوقات سیم جمع کن جاروبرقی به دلیل استفاده مداوم یا جمع شدن غیراصولی سیم، دچار قطعی جزئی در قرقره های اتصال می شود. در این حالت برق به اندازه ای هست که چراغ را روشن کند، اما مقاومت ایجاد شده مانع از عبور آمپر مورد نیاز برای چرخش موتور می شود.

عامل دیگری که باید بررسی شود، وضعیت پریز برق و دوشاخه دستگاه است. گاهی اوقات اتصال ضعیف در دوشاخه باعث ایجاد جرقه و سولفات شدن قطعات داخلی می شود که نتیجه آن رسیدن برق ضعیف به مدار است. برای تست این مورد، می توانید دستگاه را به پریز دیگری متصل کنید یا با استفاده از یک مولتی متر، ولتاژ خروجی را اندازه گیری کنید. اگر برق ورودی استاندارد باشد اما دستگاه همچنان روشن نشود، مشکل قطعا در داخل بدنه جاروبرقی پنهان است و باید قاب دستگاه باز شود تا قطعات داخلی به دقت زیر ذره بین قرار گیرند.

نقش خرابی برد و مدار کنترل در کار نکردن جاروبرقی

در جاروبرقی های امروزی، برد الکترونیکی وظیفه تنظیم سرعت موتور و مدیریت جریان ورودی را بر عهده دارد. چراغ نشانگر معمولا پیش از برد یا مستقیماً روی آن قرار دارد؛ بنابراین اگر قطعات روی برد مثل ترایاک، رله یا خازن ها دچار سوختگی شوند، چراغ روشن می ماند اما فرمان حرکت به موتور صادر نمی شود. خرابی برد می تواند نوسانات برق شهری یا ورود گرد و غبار زیاد به داخل محفظه الکترونیکی اتفاق بیفتد.

برای تست خرابی برد جاروبرقی، تکنسین ها ابتدا ظاهر قطعات الکترونیکی را بررسی می کنند تا آثار سیاهی، ترک خوردگی یا باد کردن خازن ها دیده نشود. سپس با کمک مولتی متر، ولتاژ خروجی از برد به سمت موتور را اندازه گیری می کنند. اگر جریان به خروجی برد نرسد، یعنی برد معیوب است. در بسیاری از موارد، تعمیرکاران ترجیح می دهند به جای تعویض کل برد، قطعه آسیب دیده روی آن را لحیم کاری و تعویض کنند که این کار هزینه تعمیر را به شکل قابل توجهی کاهش می دهد.

تاثیر خرابی کلید، اتصالات داخلی و سیم کشی بر روشن نشدن موتور

کلید روشن و خاموش جاروبرقی یکی از پرکاربردترین قطعات مکانیکی دستگاه است که به مرور زمان دچار فرسودگی می شود. در داخل این کلیدها تیغه های فلزی وجود دارد که با هر بار فشردن به هم وصل می شوند. اگر یکی از این تیغه ها به دلیل حرارت یا جرقه زدن بسوزد یا کج شود، ممکن است جریان برق را فقط به مدار چراغ برساند اما نتواند مسیر جریان موتور را کامل کند. علت خرابی کلید معمولا گیر کردن ذرات گرد و غبار یا نفوذ رطوبت به داخل محفظه آن است.

علاوه بر کلید، سیم کشی داخلی جاروبرقی نیز پتانسیل بالایی برای ایجاد خرابی دارد. لرزش های شدید موتور در زمان کارکرد می تواند باعث شل شدن سوکت ها، قطع شدن لحیم کاری ها یا حتی بریدگی سیم ها در نقاط خمشی شود. مشکل سیم کشی داخلی جاروبرقی معمولا با یک بررسی چشمی ساده و تست بوق با مولتی متر قابل شناسایی است. تکنسین با بررسی تک تک کابل ها از کلید تا موتور، مسیر جریان را ردیابی کرده و هر گونه قطعی یا اتصال ناقص را ترمیم می کند تا برق رسانی به موتور به حالت عادی بازگردد.

آیا تمام شدن زغال باعث استارت نخوردن موتور جاروبرقی می شود؟

زغال جاروبرقی (Carbon Brush) یکی از مصرفی ترین قطعات موتور است که وظیفه انتقال جریان الکتریکی به کلکتور چرخان موتور را بر عهده دارد. زغال ها به مرور زمان و بر اثر اصطکاک مداوم ساییده می شوند و ارتفاع آن ها کاهش می یابد. وقتی زغال ها تمام می شوند، ارتباط الکتریکی با آرمیچر قطع می شود و در نتیجه موتور استارت نمی خورد. این در حالی است که چراغ دستگاه همچنان روشن است چون مدار آن کاملا مجزا از زغال ها عمل می کند.

برای بررسی زغال موتور، باید قاب موتور را باز کرده و محفظه نگهدارنده زغال را بررسی کنید. اگر طول زغال ها کمتر از حد استاندارد (معمولا کمتر از یک سانتیمتر) شده باشد یا فنر نگهدارنده آن ها خاصیت خود را از دست داده باشد، باید هر دو زغال تعویض شوند. تمام شدن زغال معمولا با جرقه زدن زیاد موتور پیش از خرابی کامل همراه است. تعویض به موقع زغال ها نه تنها مشکل استارت نخوردن را حل می کند، بلکه مانع از آسیب جدی و خط افتادن روی کلکتور موتور می شود.

علت فعال شدن محافظ حرارتی و توقف موتور جاروبرقی

موتورهای مدرن جاروبرقی مجهز به قطعه ای به نام ترموستات یا محافظ حرارتی (Thermal Protector) هستند. این قطعه وظیفه دارد زمانی که دمای موتور به دلیل کارکرد طولانی، گرفتگی لوله ها یا پر بودن کیسه بیش از حد بالا رفت، جریان برق را به صورت خودکار قطع کند تا سیم پیچی موتور نسوزد. وقتی این محافظ عمل می کند، موتور خاموش می شود اما چراغ دستگاه ممکن است روشن بماند تا کاربر متوجه وصل بودن برق باشد.

برای رفع این مشکل، ابتدا باید اجازه دهید دستگاه کاملا خنک شود (معمولا ۳۰ دقیقه زمان نیاز است). سپس مواردی چون پر بودن کیسه جاروبرقی، انسداد در لوله خرطومی، کثیف بودن فیلترها و خرابی بلبرینگ های موتور که باعث ایجاد اصطکاک و گرمای بیش از حد می شوند را بررسی کنید. پس از رفع انسداد و خنک شدن موتور، ترموستات به حالت اولیه باز می گردد و دستگاه دوباره شروع به کار خواهد کرد. اگر محافظ حرارتی مدام عمل کند، نشان دهنده یک مشکل مکانیکی جدی در گردش موتور است.

روش های تشخیص علت کار نکردن جاروبرقی با چراغ روشن

برای عیب یابی اصولی دستگاه، نیاز به یک روش گام به گام دارید تا بدون اتلاف وقت به منشا اصلی مشکل برسید. اولین قدم تست پریز و کابل برق است. قدم دوم بررسی کلید روشن و خاموش با استفاده از مولتی متر است تا از سلامت عبور جریان برق اطمینان حاصل شود. در قدم سوم باید به سراغ سیم کشی داخلی و سوکت ها رفت و مطمئن شد که هیچ سیم قطعی یا شلی وجود ندارد.

اگر مراحل بالا سالم بودند، باید محفظه موتور را باز کرده و وضعیت زغال ها و کلکتور را بررسی کنید. تست موتور جاروبرقی به صورت مستقیم با برق تست (البته با رعایت نکات ایمنی کامل) می تواند نشان دهد که آیا خود سیم پیچی موتور سالم است یا خیر. با انجام این تست های پله ای، خطایابی بسیار دقیق تر انجام می شود و شما دقیقا متوجه می شوید که کدام قطعه نیاز به تعمیر یا تعویض دارد.

چه زمانی موتور جاروبرقی باید تعمیر یا تعویض شود؟

گاهی اوقات با وجود بررسی تمام قطعات جانبی، مشخص می شود که مشکل اصلی از خود سیم پیچی موتور است. اگر سیم پیچی موتور جاروبرقی بر اثر نوسان برق، ورود مایعات یا داغ شدن بیش از حد نیم سوز یا کاملا سوخته باشد، موتور استارت نمی خورد. در این حالت بوی نامطبوع سوختگی یا تغییر رنگ سیم پیچ ها به خوبی قابل تشخیص است. تعمیر موتور شامل سیم پیچی مجدد توسط متخصص است، اما در بسیاری از مدل ها تعویض کامل موتور گزینه اقتصادی تری محسوب می شود.

اگر با بررسی های انجام شده متوجه شدید که مشکل فراتر از توانایی های فنی شماست و نیاز به قطعات اورجینال یا ابزارهای تخصصی دارید، مجموعه هرمس پارت با داشتن تکنسین های مجرب و قطعات اصلی، آماده است تا در زمینه عیب یابی، تعمیر و تعویض قطعات جاروبرقی به شما خدمات حرفه ای و سریعی ارائه دهد تا دستگاه شما به روز اول خود بازگردد.

سوالات متداول درباره روشن شدن چراغ و کار نکردن جاروبرقی

  1. چرا با وجود اینکه چراغ جاروبرقی روشن است، موتور هیچ صدایی نمی دهد؟
    این مشکل معمولاً به دلیل قطعی در مسیر سیم کشی موتور، خرابی زغال ها، سوختن کلید روشن و خاموش یا عمل کردن سیستم محافظ حرارتی رخ می دهد. چراغ جاروبرقی روی مدار ورودی برق قرار دارد و روشن بودن آن ارتباطی با سلامت موتور ندارد.
  2. آیا تمام شدن زغال جاروبرقی مانع از روشن شدن آن می شود؟
    بله. زغال ها وظیفه انتقال جریان برق به بخش چرخان موتور را دارند. اگر زغال ها بیش از حد ساییده شده و تمام شوند، مدار الکتریکی موتور قطع شده و دستگاه استارت نمی خورد.
  3. چگونه بفهمیم مشکل از برد جاروبرقی است یا موتور؟
    برای تشخیص این موضوع، تکنسین باید ولتاژ خروجی از برد الکترونیکی را با مولتی متر اندازه گیری کند. اگر برق به خروجی برد برسد اما موتور کار نکند، مشکل از موتور است؛ در غیر این صورت برد دستگاه معیوب شده است.
  4. دلیل داغ شدن بیش از حد و کار نکردن جاروبرقی چیست؟
    این حالت معمولاً به دلیل پر بودن کیسه، انسداد لوله خرطومی یا کثیفی فیلترها اتفاق می افتد که باعث فعال شدن محافظ حرارتی موتور و قطع خودکار جریان برق می شود.
  5. برای تعمیر جاروبرقی با این مشکل چه کنیم؟
    اگر با اصول اولیه برق کاری آشنایی ندارید، برای جلوگیری از خطرات برق گرفتگی و آسیب بیشتر به دستگاه، بهتر است عیب یابی و تعمیر جاروبرقی را به تکنسین های متخصص بسپارید.

پربازدیدترین مقالات

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *